Jak wyregulować hamulce tarczowe?

Regulacja hamulców tarczowych polega przede wszystkim na wycentrowaniu zacisku względem tarczy. W hydraulice zacisk ustawia się zwykle przez poluzowanie śrub i zaciśnięcie klamki, a w hamulcach mechanicznych trzeba także wyregulować naciąg linki oraz położenie klocków. Po wymianie klocków lub tarczy hamulce wymagają docierania.

Przygotowanie do regulacji

Najpierw sprawdź, z jakim układem masz do czynienia. Hamulce mechaniczne wykorzystują linkę, natomiast hydrauliczne przenoszą siłę przez płyn hamulcowy. Poniższa instrukcja dotyczy przede wszystkim zacisków mocowanych w standardzie Post Mount. W starszym mocowaniu IS sposób dostępu do śrub może się różnić.

Do podstawowej regulacji przygotuj:

• Klucze imbusowe, najczęściej w rozmiarze 4 lub 5 mm.
• Plastikową łyżkę do opon do rozsuwania tłoczków w hamulcach hydraulicznych.
• Czystą szmatkę do usunięcia zabrudzeń.
• Alkohol izopropylowy do odtłuszczenia tarczy.

Nie dotykaj powierzchni roboczej tarczy tłustymi palcami. Olej lub smar może zanieczyścić klocki i osłabić hamowanie.

Jak wyregulować hamulce hydrauliczne?

Hydraulika zwykle sama utrzymuje właściwą odległość klocków od tarczy. Jeśli jednak tarcza ociera albo zacisk jest przesunięty, wykonaj następujące czynności:

1. Ustaw rower stabilnie i sprawdź, czy koło jest prawidłowo osadzone w hakach. Przy szybkozamykaczu nawet niewielka zmiana położenia koła może spowodować ocieranie.
2. Poluzuj obie śruby mocujące zacisk do ramy lub widelca. Nie wykręcaj ich całkowicie. Zacisk powinien móc lekko przesuwać się na boki.
3. Dociśnij zacisk ręką do mocowania, a następnie mocno wciśnij klamkę hamulca. Klocki zacisną się na tarczy i ustawią zacisk centralnie.
4. Trzymając klamkę wciśniętą, dokręcaj śruby naprzemiennie. Dokręć je pewnie, lecz bez używania nadmiernej siły, ponieważ można uszkodzić gwint.
5. Puść klamkę, zakręć kołem i kilka razy naciśnij hamulec. Tarcza może lekko szumieć, ale nie powinna stale ocierać o klocek.

Nie naciskaj klamki przy wyjętym kole. Gdy tarcza lub element zastępczy nie ogranicza ruchu klocków, tłoczki mogą wysunąć się zbyt mocno. Może to doprowadzić do wycieku, zapowietrzenia układu albo problemów z ich cofnięciem. Jeśli trzeba rozsunąć tłoczki, wyjmij klocki i użyj wyłącznie plastikowej łyżki. Śrubokręt może uszkodzić tłoczek lub powierzchnię klocka.

Jak wyregulować hamulce mechaniczne?

W hamulcach mechanicznych samo centrowanie zacisku często nie wystarcza. Trzeba ustawić także napięcie linki i odległość klocków od tarczy.

1. Sprawdź klamkę. Jeśli dochodzi bardzo blisko kierownicy, linka może być zbyt luźna. Wstępnie zwiększ jej napięcie pokrętłem regulacyjnym przy zacisku lub klamce.
2. Poluzuj śruby mocujące zacisk, aby można było delikatnie zmienić jego położenie względem tarczy.
3. Ustaw pokrętłem na zacisku odległość nieruchomego klocka od tarczy. Tarcza powinna znajdować się między klockami i nie dotykać ich podczas swobodnego obrotu koła.
4. Wciśnij klamkę, aby zacisk ustawił się względem tarczy, a następnie dokręć śruby mocujące. Jeśli konstrukcja zacisku nie pozwala na takie centrowanie, ustaw go ręcznie, obserwując szczeliny po obu stronach tarczy.
5. Skoryguj naciąg linki przy jej mocowaniu. Klamka powinna pracować wyraźnie, a klocki muszą zaciskać tarczę bez dobierania luzu dopiero przy kierownicy.

Hamulce mechaniczne są łatwe do regulacji, ale wraz z rozciąganiem linki i zużyciem klocków wymagają jej okresowego napinania.

Docieranie klocków po regulacji

Samo ustawienie zacisku nie zapewnia od razu pełnej siły hamowania. Nowe klocki muszą dopasować się do tarczy. Docieranie wykonaj po wymianie klocków, tarczy lub całego zacisku:

• Rozpędź rower około 10 razy do 20 km/h i płynnie wyhamuj do około 5 km/h.
• Następnie wykonaj około 10 podobnych hamowań z prędkości 25–30 km/h do 5 km/h.
• Rób przerwy między hamowaniami, aby układ nie przegrzał się.
• Nie zatrzymuj się całkowicie z mocno zaciśniętą klamką po każdym cyklu, ponieważ rozgrzane klocki mogą odcisnąć się nierówno na tarczy.

Podczas docierania hamowanie może być słabsze niż później, dlatego wybierz bezpieczny, równy odcinek i nie zaczynaj od stromego zjazdu.

Co zrobić, gdy hamulec nadal ociera?

Jeśli po regulacji problem pozostaje, sprawdź kolejno:

• Czy koło jest prawidłowo osadzone i mocno zaciśnięte.
• Czy tarcza i klocki są czyste oraz wolne od oleju.
• Czy tarcza nie jest skrzywiona. Widoczne odchylenie podczas obracania koła oznacza, że samo centrowanie zacisku nie wystarczy.
• Czy tłoczki w zacisku hydraulicznym poruszają się równomiernie i wracają po puszczeniu klamki.

Jeżeli hydrauliczna klamka nadal jest miękka, wpada głęboko albo tłoczki się blokują, potrzebne może być odpowietrzanie lub naprawa zacisku. To prace wymagające właściwego płynu hamulcowego – mineralnego albo DOT, zależnie od producenta – i często lepiej powierzyć je serwisowi.

Po prawidłowej regulacji koło powinno obracać się swobodnie, klamka powinna mieć wyczuwalny punkt oporu, a hamowanie powinno stopniowo poprawić się po dotarciu klocków.